Бұдан асқан қандай МАСҚАРА болуы мүмкін?

Марат Бай­діл­дәұ­лы:

Осы айдың аяғын­да Мәс­ке­уде ВЛКСМ-ның 100 жыл­ды­ғы ата­лып өтіл­мек көрі­неді. Бұл шыны­мен де атап өту­ге тұрар­лық мере­ке ме?
Өткен өмір жолы­мы­зға қара­сам, ком­со­мол­дың маған тигіз­ген көк тиын пай­да­сы жоқ екен. Ал қан­ша­ма мүшелік жар­на төледім десеңіз­ші!

Ком­со­мол – пар­ти­я­ның қол­шоқ­па­ры бол­ды. Қазақ жерін­де­гі ашар­шы­лық, сая­си қуғын-сүр­гін­ге, қуда­ла­у­ға көз жұм­ды. Халы­қты бір­ге тала­ды, бір­ге қана­ды. Қан төгетін, жан беретін жер­ге «ком­со­мол­сың» деп оққа бай­ла­ды.

Жел­тоқ­сан көтерілісі кезін­де қазақ жаста­ры­на қысым жаса­удың өзін­дік маши­на­сы­на айнал­ды. Қазір­гі тіл­мен айтқан­да, «топ мене­джер­лері» бол­ма­са, қара­пай­ым қатар­дағы ком­со­мол­дар еш жақ­сы­лық көр­ген жоқ. Сон­ды­қтан ком­со­мол­дың 100 жыл­ды­ғы қазақ xалқы­ның мере­кесі емес.

Жеке­ле­ген тұлға­лар­ды есеп­те­ме­ген­де, ком­со­мол ұйы­мы орыс отар­шыл­ды­ғы­ның айны­мас құра­лы бол­ды. Ол ком­му­ни­стік пар­тия сияқты ұлы­дер­жа­ва­лық шови­низммен суа­ры­лған ресей­шіл­дер­дің қаза­қтарға қаты­сты ауы­зды­ғы болға­нын қадап тұрып айтқым келеді.

Расул Жұма­лы:

Кеше­гі ком­со­мол жиы­ны­нан соң, Иманға­ли Тасмағам­бе­то­втың «про­дукт» екен­ді­гі мен 128 хан тура­лы айтқан­да­ры жол­да қал­ды. Өз басым еш таңқалған жоқ­пын.

Мұх­тар Тай­жан:

Это не ком­со­моль­цы, это про­сто карье­ри­сты, при­спо­соб­лен­цы. Были бы они ком­со­моль­ца­ми, они бы не при­ня­ли част­ную соб­ствен­ность, не зани­ма­лись бы биз­не­сом с его добав­лен­ной сто­и­мо­стью и экс­плу­а­та­ци­ей тру­да рабо­чих. Они бы бились за сохра­не­ние СССР, стра­ны рабо­чих и кре­стьян, сей­час были бы все чле­на­ми КНПК, не ходи­ли бы в мече­ти…

Раз­ве вил­лы за рубе­жом, ролек­сы и яxты, сот­ни тысяч га в одниx рукаx – это по-ком­со­моль­ски? Ленин и Ста­лин ата­лар раз­ве это­му учи­ли?

Сколь­ко порт­ре­тов в сво­иx каби­не­таx они уже поме­ня­ли за свою жизнь с 1960–70 годов? Сколь­ко еще поме­ня­ют? Мы еще уви­дим, как эти же люди будут опять пере­име­но­вы­вать эти же ули­цы и про­спек­ты. И будут гово­рить при этом, что вооб­ще-то в душе они были про­тив.

Вообще, очень способные товарищи!

Nurgali Nurtay:

«Тарих – өткен­нің сабағы, алдағы­ның кей­ін­гі­ге өне­гесі» деген Назар­ба­ев бір сөзін­де. «Өткенін ұмы­тқан халы­қтың бола­шағы да бұлы­ңғыр» дей­ді Уин­стон Чер­чилль де. Өткен мен бола­шақтың бай­ла­ны­сын талай ойшыл айтқан. Тарихы­мы­зда ком­му­низм де бол­ды, Ленин де бол­ды. Тұтас бір дәуір сол пар­ти­я­ның көсе­міне сәж­де етіп, әнін айтып, кіта­бын оқып, заңын жат­тап кет­ті. Біз оны сызып тастай алмай­мыз. Біз тек ком­му­ни­стік жүй­енің сая­си зардаб­ын, халқы­мы­зға арқа­ла­тып кет­кен ауыр қасіретін қара­мен жазып, жас ұрпаққа, өсіп келе жатқан буы­нға аны­қтап түсін­діріп, нағыз «руха­ни жаңғы­ру» жасай білуі­міз керек. Әйт­пе­се күні кеше ЛКЖО-ның 100 жыл­ды­ғын той­лаған пар­ла­мент­те оты­рған ҚКХП құра­мын­да жастар жоқ емес.

…Осы шара ком­му­ни­стік идея мен жүй­енің қазақ қоға­мы­на қажет­сіз екенін тағы да бір аны­қтап бер­ген инди­ка­тор бол­ды. Қоғам­ның нара­зы сал­мағы басым екен­ді­гі анық көрін­ді. Мем­ле­кет­тің сая­си өмірін­де­гі олқы­лы­қта­рын уақыт осы­лай тезіне сала­ды…

«Біз Ита­ли­я­ны жаса­дық, енді ита­ли­я­лы­қтар­ды қалып­та­сты­рай­ық». – Ита­ли­я­ның тұңғыш пре­мьер-мини­стрі, мем­ле­кет қай­рат­кері Камил­ло Кавур осы­лай деп­ті. Біз Қаза­қстан бол­дық. Бірақ қаза­қстан­дық тұта­стық жоқ. Керісін­ше, осын­дай жағ­дай­лар елде­гі әркел­кілік­ті ортаға шыға­ра­ды да, немен жұмыс істе­уіне жол сіл­тей­ді. Өткен тарих – өтті, мың жер­ден сына­сақ та, шал­дар жина­лып, өз дата­сын той­лай­ды. Тек соған жаңа нәсіл, жас буын еріп кет­пе­уін қадаға­лау керек.

Рус­лан Тусу­п­бе­ков:

На два­дцать седь­мом году неза­ви­си­мо­сти наши чинов­ни­ки празд­нич­но отме­ча­ют «день ком­со­мо­ла» – орга­ни­за­ции, под зна­ме­нем кото­рой были уни­что­же­ны мил­ли­о­ны каза­хов. После сего­дняш­не­го дня ста­ло совер­шен­но ясно, что нор­маль­ное раз­ви­тие нашей стра­ны воз­мож­но толь­ко тогда, когда нами пере­ста­нут управ­лять быв­шие ком­со­моль­ские и пар­тий­ные функ­ци­о­не­ры.
Ина­че никак.

Пора­жа­ет, что того же Тас­ма­гам­бе­то­ва поче­му-то тра­ди­ци­он­но счи­та­ют идео­ло­гом, пат­ри­о­том и пр. Но как мож­но быть пат­ри­о­том и одно­вре­мен­но празд­но­вать юби­лей ком­со­мо­ла? Може­те себе пред­ста­вить, что какой-нибудь изра­иль­ский чинов­ник отме­ча­ет юби­лей Гит­ле­рю­ген­да?

А у нас это лег­ко воз­мож­но.

Қуа­ныш Еділ­хан­те­гі:

 СОКП ОК Сая­си бюро­сы­ның мүше­сі, Қаза­қстан КП ОК бірін­ші хат­шы­сы оты­рған­да, басқа­ша болуы мүм­кін бе? Әлде мен емес, той­лап жатқан өздері дер ме екен?
Бұдан асқан масқа­ра қан­дай болуы мүм­кін? 7 қара­ша­ның не айыр­ма­шы­лы­ғы бар енде­ше? Оны да той­лай­ық. Тонын теріс айнал­ды­рып киген тек поли­ция ғана емес, бәрі де солай екен.

Май­ра Каб­дол­да­но­ва:

«Ком­со­моль­цы, доб­ро­воль­цы» – деп, әндетіп жүру­ші едік осы уақы­тқа дей­ін, басы­мыз қай­да ауып тұрға­нын біл­мей. Жел­тоқ­сан­дық ұл-қызда­ры­мы­зға рах­мет, есі­мізді жинатқы­зға­ны­на. Талай құн­ды елі­міздің руха­ни бай­лы­ғы­мы­здан, тілі­міз­ден, діні­міз­ден айы­рыл­дық, мөл­шері 70 жыл­дың ара­сын­да, енді жинақтай алмай отыр­мыз, керек емес қызыл зна­ч­ок­тар­ды естелік­пен тама­ша­лап. Қан­ша­ма жастық шағым осы ком­со­мол­мен кет­се де, қазір­гі кез­де қарағым кел­мей­ді. Ондай пат­ри­от­тық құр­сын, ұлт­ты, дін­ді, тіл­ді құр­тқан. Енді­гі кез­де әлі есі­мізді жинақтай алмай отыр­мыз. Қай­ран босқа кет­кен жыл­дар-ай! Неме­не­ге қызы­қтап, қызар­тып шыға­рып қояды екен, мазақ түр­де бол­сын, өкініш түр­де бол­сын, бірақ бұл естелік­ке ниетім жоқ!!!

Saq Samat Nasiruly:

Алды­мен қаза­қты руха­ни жаңғырт­пақ­шы болып жүр­ген­дер­дің өздерін руха­ни сауы­қтыр­ма­са, елді қаңғыр­та­ды. Қазақ енді елінің тəу­ел­сізді­гін де жоққа шыға­рып, көпе-көрі­неу ару­ақтар­ды қор­лай баста­ды. Қаза­қтың ком­со­мол­дан көр­ген қор­лы­ғы аз көрініп тұр ма мына­ларға? Ол кез­де ком­со­мол зор­лы­қтың құра­лы болған. Қаза­қты қырған, қызыл тер­рор­ды, репрес­сия мен ашар­шы­лы­қты ұйым­да­сты­рып, жүзе­ге асы­рған ком­пар­тия мен қызыл импе­ри­я­ның қол­шоқ­па­ры ком­со­мол екенін ұмы­тып қал­ды ма қазақ? Ком­со­мол оры­сты оқы­тып, қаза­қты оры­стан­ды­рып, ауыл­дан шығар­маған оры­стың идео­ло­ги­я­сы.

Ком­му­низ­мнің елесі қаза­қтың бой­ын­да әлі тірі екен. Қазақ неге импе­ри­я­шыл? Итке темір не керек? Дауа жоқ екен… Мұн­дай топас сатқын­дар билік­те тұрған соң, қазақ қай­дан дамысын?
Мына түрі­мен қаза­қтар ВКП (б)-нын, Қызыл арми­я­ның жыл­ды­ғын той­ла­уы да әбден мүм­кін екен.

Айтқо­жа Фазыл:

Ком­со­мол име­ет пря­мое отно­ше­ние ко всем пре­ступ­ле­ни­ям пар­тии боль­ше­ви­ков и ком­му­ни­стов – Лени­на, Ста­ли­на, Ежо­ва, Вышин­ско­го, Берии, Мир­зо­я­на, Голо­ще­ки­на и т.д.

Жанар­бек Әшім­жан:

 Кей­бірі­нен не бала, не мола қал­маған қай­ран Ала­шор­да­ның ары­ста­ры-ай!.. 100 жыл­ды­қта­рың бар мен жоқтың арасында,шпорын сыңғыр­латқан каз­ак­тар­дың таба­сын­да қалып,атаусыз кетіп еді…

Нұр­лы­бек Қуаң­ба­ев:

 «Сту­дент-про­вод­ник» Әбу­ов Өскен­нің әңгі­месі:
Тоқы­рау жыл­да­ры СОП-та Таш­кент – Иркутск пое­зы­на про­вод­ник бол­дым. Менің ваго­ны­ма 50 ком­со­мол оты­ра­тын бол­ды. БАМ-ға құры­лы­сқа бара жатыр екен. Вок­зал­да духо­вой оркестр­мен шыға­рып сал­ды. Ком­со­мол­дар дегенім түр­ме­ден шыққан зек­тер екен. Қол­да­ры­на путев­ка беріп, кеуде­леріне ком­со­мол зна­чек тағып қой­ған.

Содан Таш­кент­тен шыға бере, вино-арақ ішу­лері бастал­ды. Төбе­лес. Бәрі зона­ның жар­гон тілі­мен сөй­лей­ді. Шу стан­ци­я­сы­на кел­ген­де 8 ком­со­мол жоға­лып кет­ті. Жаңғызтө­бе стан­ци­я­сын­да және 5–6 ком­со­мол жоғал­ды. Вагон­да төбе­лес болып, жарақат алған екі ком­со­мол­ды Семей стан­ци­я­сын­да

«жедел жәр­дем» әкет­ті. Тағы бір төрт ком­со­мол­ды мили­ция түсіріп алып қал­ды. Қой­шы, соны­мен не керек, Иркутск қала­сы­на 50 ком­со­мол­дан 22-сі ғана келіп жет­ті.

Ең қызы­ғы – Таш­кент вок­за­лын­да духо­вой оркестр­мен шыға­рып салып жатқан фото­мен «Прав­да» газетінің бірін­ші бетіне: «Ком­со­моль­цы едут на удар­ную строй­ку БАМ» деген мақа­ла шыққан.

(медиа-про­ект «DAT» №38 (450) от 25 октяб­ря 2018 г.)

Республиканский еженедельник онлайн